حرکت پرسرعت و بیآسیب ستارگان!
امام صادق(ع): مردم در تاريكى شب براى گذر از دشتهاى مخوف و وحشتزا و امواج هولناك دريا از اين ستارگان راهنمايى مىجويند. وانگهى در اينكه در دل آسمان گاه روى مىآورند و گاه پشت مىكنند، گاه طلوع مىكنند و گاه فرو مىروند، عبرتهايى فراوان نهفته است.
اين اجرام آسمانى با سرعتى فوقتصور و بيرون از حد در حركتاند. اگر خورشيد و ماه و ستارگان در نزديك ما حركت مىكردند تا به سرعت سير آنها پى ببريم، آيا برافروختگى و درخشش آنها مانند پىدرپى بودن نورهاى قوى و رعدهاى پياپى در هوا ديدگان را نمىربود و بينايى را از چشم نمىگرفت؟ چنان كه اگر گروهى در ميان قبهاى احاطه شده باشند و چراغهاى پرنورى يكسره پيرامون آنان بچرخد، ديدن را از ديدگانشان مىربايد، حيران مىگردند و بر رو مىافتند.
بنگر كه چگونه تقدير چنان شد كه سير و حركت آنها در دورترين نقاط باشد تا ديدگان را آسيب ندهد و آنها را از كار نيندازد. نيز با بيشترين سرعت و شتاب در حركتاند تا از آن مقدارى كه بايد بگردند و حركت كنند باز نمانند. نيز اندكى از نورشان به ما مىرسد تا اگر شبانگاه ماه نبود، ديده ببيند و اگر ضرورتى پيش آمد بتوان حركت كرد. چنان كه گاه حادثهاى رخ مىدهد و لازم است كه انسان در دل شب آرام ننشيند. اگر اين حالت تاريكى مطلق باشد، از او حركتى بر نمىآيد و بايد همواره بر جايش بماند.
در لطف و تدبير و حكمت و كار با اندازه و حساب الهى انديشه كن. براى تاريكى زمانى نهاد، زيرا به تاريكى نياز است و در ميان اين تاريكى باز به خاطر نيازهايى كه شرح كرديم قدرى نور پديد آورد. (شگفتیهاى آفرينش (ترجمه نجفعلی میرزایی بر توحيد مفضل)، ص۱۲۴)