امام صادق(ع): در حكمت نزول باران تأمل كن. تدبير چنان ديده شد كه باران از بلندى بر زمين بريزد تا نقاط بلند و برافراشته را نيز سيراب نمايد. اگر از پايين مىجوشيد، به برخى از زمينهاى بلند نمىرسيد، در نتيجه كشتزارهاى زمين كاهش مىيافت. نمىبينى كه زمينهاى آبى بيش از ديمى است؟
با نزول باران، زمين زنده مىشود، دشتهاى گسترده و دامنه كوهها كشتزار مىگردد و غلّه فراوان به بار مىنشيند. نيز بدين وسيله، دشوارى انتقال آب از جايى به جاى ديگر از دوش مردم برداشته مىشود و ديگر بر سر آب، ميان آنان درگيرى و مشاجره و ستم رخ نمىنمايد و چنين نمىشود كه عزيز و نيرومند، آن را در تحت يد خود گيرد و ناتوان از آن محروم گردد.
همچنين وقتى كه تقدير بر آن قرار گرفت كه باران از بالا بر زمين سرازير شود، اندكاندك و دانهدانه فرو مىريزد تا در زمين نيز فرو رود و آن را سيراب سازد. اگر ناگهان يكباره بر زمين مىريخت، در زمين نفوذ نمىكرد و كشتزارهاى روينده و ايستاده را نابود مىكرد. پس به تدريج و دانهدانه مىريزد تا دانههاى داخل زمين را بروياند و زمين و كشتزار تشنه را زندگى بخشد. (شگفتیهاى آفرينش (ترجمه نجفعلی میرزایی بر توحيد مفضل)، ص۱۳۷)
مقالات یکشنبه 3 خرداد
امام صادق(ع): اى مفضّل! در اينكه به خاطر مصلحت عالم، آسمان گاه صاف و گاه بارانى است نيك انديشه كن. اگر يكى از اين دو در هوا ماندگار مىشد، بىشك زيانبار بود. نمىبينى وقتى كه يكسره باران مىآيد، گياهان و سبزيها مىگندند؟ جسم حيوانات سست و بىحاصل مىشود؟ هوا در سردى مىافتد؟ بيماريها پيدا و پراكنده مىشوند؟ و راهها و گذرگاهها نارسا و نابود مىگردند؟
همچنين اگر هوا يكسره صاف و آفتابى باشد، زمين، خشك و تفتيده مىگردد. گياهان خشك مىشوند و مىسوزند. آب چشمهساران و جويبارها فرو مىرود و اين پيامدها سخت به زيان مردم است. نيز اگر خشكى بر هوا چيره شود، انواع ديگرى از بيماريها پديد مىآيند. اما اگر در عالم، يكى پس از ديگرى پديدار گردد [و آسمان گاه بتابد و گاه ببارد]، هوا در اعتدال مىافتد. هر كدام زيان ديگرى را دفع مىكنند و همه چيز نيكو و درست و استوار مىگردد.
اگر كسى گويد: چرا چنان نكردند كه در هيچكدام زيان نباشد؟ گفته مىشود: براى آنكه [در دنيا] انسان قدرى در رنج و درد افتد و از گناه به دور گردد. چنان كه انسان بيمار براى باز يافتن سلامت و شفاى كامل به داروهاى تلخ و ناگوار نيازمند است. هنگامى نيز كه طغيان مىكند و مىشورد، به درد و سختى نيازمند است تا در ورطه پليدى در نيفتد و در راه راست بيفتد. (شگفتیهاى آفرينش (ترجمه نجفعلی میرزایی بر توحيد مفضل)، ص۱۳۶)
مقالات شنبه 26 اردیبهشت